Hilversum (Van onze redactie) 30 juli 2007 - De voormalige aartsbisschop van Milaan, kardinaal Carlo Maria Martini, heeft gisteren kanttekeningen geplaatst bij het besluit van paus Benedictus XVI om de viering van de katholieke eredienst van voor het Tweede Vaticaanse Concilie weer overal toe te staan.

Liturgie
Martini schreef gisteren in de Italiaanse krant Il Sole 24 Ore dat hij geen gebruik zal maken van de mogelijkheid de Mis op te dragen volgens de Tridentijnse ritus. Als reden voert hij aan “dat met het Tweede Vaticaans Concilie een flinke stap vooruit is gezet voor het begrip van de liturgie”. Ook vindt hij het winst dat in de postconciliaire liturgie meer ruimte is voor het Woord van God. “We moeten erkennen dat de vernieuwde liturgie voor veel mensen een bron van innerlijke verjonging en geestelijke voeding heeft betekend”.


Altaarmissaal (foto: Broederschap Sint Pius X)

Brevier
In het op 7 juli gepubliceerde motu proprio Summorum Pontificum bepaalde de paus dat het Romeins Missaal, Brevier en Rituale uit 1962 met ingang van 14 september gelden als de buitengewone vorm van de liturgie van de Latijnse Kerk. De 'huidige' liturgie van Paulus VI is de gewone vorm.

Beslotenheid
De preconciliaire Mis roept bij Martini een ‘gevoel van ‘beslotenheid’ op. Die emotie verbindt hij met het christelijk leven van voor het concilie “waarin de gelovige met moeite die ademtocht van vrijheid en verantwoordelijkheid vond om in eerste persoon te leven waar Paulus over spreekt in bijvoorbeeld Galaten 5, 1-17”. Daar plaatst hij het Tweede Vatciaans Concilie tegenover, de kerkvergadering waar hij ‘uiterst dankbaar’ voor is, “omdat het deuren en ramen heeft geopend naar een vrolijker en menselijk leefbaarder christelijk leven”.

Één enkele taal
Martini prijst de welwillendheid waarmee de paus iedereen toestaat God te loven volgens oude en nieuwe vormen, maar hij benadrukt dat hij als bisschop het belang heeft gezien van eenheid “ook in de vormen van liturgisch gebed die in één enkele taal de instemming uitdrukt van allen met het hoge mysterie.”

Gezond verstand
De pauselijke brief Summorum Pontificum bepaalt dat in parochies waar bij stabiele groepen gelovigen de wens bestaat om de mis van 1962 te vieren, de pastoor daaraan gehoor dient te geven, na vooroverleg met de diocesane bisschop. Kardinaal Martini is bang dat er onvoldoende priesters zijn om aan dergelijke verzoeken te voldoen. Hij vertrouwt op het ‘gezonde verstand’ van ‘onze mensen’, die “zullen begrijpen dat het voor de bisschop al moeilijk is iedereen van de eucharistie te voorzien”.