Hilversum (Van onze redactie) 22 december 2008 - De Kerk moet de mens beschermen tegen zijn eigen vernietiging. Die autodestructie voltrekt de mens als hij zich verzet tegen de Godgegeven man-vrouw-verhouding en het monogame huwelijk tussen twee partners van verschillende sekse. Dat zei paus Benedictus XVI vanmorgen in een kersttoespraak tot de Romeinse Curie.

Vernietiging
De paus pleitte voor een zogeheten ‘ecologie van de mens’. Die moet hem beschermen tegen zijn eigen vernietiging middels het respecteren van de orde die de Schepper in de natuur heeft gelegd. Benedictus spitste dat toe op de intermenselijke verhoudingen. “Het is geen achterhaalde metafysica wanneer de Kerk spreekt van de natuur van de mens als man en vrouw en vraagt dat die scheppingsorde gerespecteerd wordt.”

Taal van de schepping
In een compacte alinea in zijn toespraak gaf de paus een zeer gecondenseerde visie op de menselijke seksualiteit. Hij hield zijn toehoorders voor dat de mens de Godgegeven orde kan herkennen door te luisteren naar ‘de taal van de schepping’. Als de mens die scheppingsorde negeert, richt hij zichzelf en daarmee het werk van God te gronde, waarschuwde hij.

Gender
Benedictus XVI richtte zijn pijlen expliciet op gender en impliciet op het homohuwelijk. Gender staat kortweg voor de socio-culturele aspecten van het man- of vrouw-zijn, tegenover het begrip sekse dat ziet op de biologische kenmerken. Verscheidene gender-theoriëen staan aan de basis van veranderingen in traditionele rolverdelingen tussen man en vrouw.

Strijd met de waarheid
De paus wees in zijn toespraak gender af. “Alles wat vaak wordt uitgedrukt met en verstaan onder de term gender, eindigt uiteindelijk in de auto-emancipatie van de mens van de schepping en de Schepper.” Als de mens buiten de scheppingsorde om zijn eigen plan trekt, leeft hij in strijd met de waarheid en met de Schepper, aldus Benedictus die zijn stelling verder niet concreet uitwerkte.

Voorgeprogrammeerd
Benedictus sprak niet expliciet over homoseksualiteit en het homohuwelijk. Wel wees hij er impliciet op dat de mens door de Schepper is voorgeprogrammeerd voor het heteroseksuele huwelijk. Zich daaraan conformeren maakt de mens vrij, aldus de paus. Dat weet de mensheid volgens hem al eeuwen.“Grote theologen van de Scholastiek hebben het huwelijk voor het leven tussen man en vrouw, gekwalificeerd als het sacrament van de schepping.”

Seks als consumptiegoed
De paus herinnerde eraan dat het huwelijk door de Schepper zelf is ingesteld. Het monogame heteroseksuele huwelijk is volgens hem ingeschreven in de natuur van de mens die naar Gods beeld is geschapen. “Vanuit die optiek zou de encycliek Humanae Vitae opnieuw gelezen moeten worden. De intentie van paus Paulus VI was de liefde te beschermen tegen de seksualiteit als consumptiegoed, de toekomst tegen de exclusieve pretentie van het heden en de natuur van de mens tegen haar manipulatie.”

Anticonceptie
Paulus VI bevestigde in zijn in 1968 verschenen encycliek Humanae Vitae dat het huwelijk naar Gods bedoeling is voorbehouden aan man en vrouw. In hun seksuele omgang dienen zij open te staan voor nieuw leven. Iedere vorm van kunstmatige anticonceptie is ongeoorloofd.

Verschillen verduisterd
Met de huidige paus als prefect heeft de Vaticaanse Congregatie voor de Geloofsleer zich al in 2004 kritisch uitgelaten over een feministisch gekleurd verschil tussen sekse en gender. De visie dat hetgeen door een samenleving als typisch mannelijk of vrouwelijk wordt gezien veel sterker sociaal-cultureel (gender) dan biologisch (sekse) bepaald is, noemde de congregatie een ‘verduistering van de verschillen tussen de seksen’.

Gelijkwaardigheid
Feministische gendertheorieën zouden weliswaar zijn bedoeld om de gelijkwaardigheid tussen mannen en vrouwen te bevorderen, maar zouden in de praktijk slechts hebben geleid tot een afnemende waardering voor het gezin met een vader en een moeder. Hetero- en homoseksualiteit zouden en passant - en volgens de Kerk ten onrechte - gelijkwaardig zijn verklaard.